1 Lam
Het toevoegen van lam vóór het onvolmaakte werkwoord veroorzaakt twee soorten veranderingen:
Betekenisverandering:
- De positieve betekenis wordt negatief.
- Het onvolmaakte werkwoord verliest alle tegenwoordige en toekomstige tijden en keert terug naar de verleden tijd.
- Er ontstaat een lichte nadruk in de ontkenning.
Dit derde aspect van de betekenis is wat deze lam-tabellen onderscheidt van de eenvoudig‑verleden negatieve tabellen (mā nasara) die we eerder hebben besproken. De nadruk is hier minder sterk dan bij het partikel lan.
Om dit verschil te illustreren, kun je denken aan het Engels:
- mā nasara → “Hij hielp niet” (normale ontkenning)
- lam yansur → “Hij hielp niet ” (iets sterkere, expliciete ontkenning)
2 Woordwijziging bij lam-tabellen
- De vijf vervoegingen die eindigden op een dhammah zullen nu eindigen op een sukūn.
- Van de overige negen vervoegingen zullen alle, behalve de twee vrouwelijke meervouden, hun laatste nūn verliezen.
- Er zal geen verandering optreden in de twee vrouwelijke meervouden; de laatste nūn in deze twee vervoegingen zal niet wegvallen.
De tabellen zijn als volgt:
- lam yaf‘al – actieve afwijzing van het onvolmaakte werkwoord (verleden tijd)
- lam yuf‘al – passieve afwijzing van het onvolmaakte werkwoord (verleden tijd)
Notitie: De discussie rond de nahw (grammatica) van deze werkwoorden is hier weggelaten omdat dit geen directe zorg van Sarf is. Zelden zullen we ons verdiepen in grammaticale toestanden bij het uitleggen van vervoegingstabellen. Deze kwestie is elders uitgebreid behandeld.
Sarf‑tabel – Ontkenningsvormen van het Onvolmaakte Werkwoord (Fi‘l al‑Muḍāri‘)
Actief & Passief – Positief & Negatief – lā, lan, lam
|
Vorm |
Partikel |
Tijd |
Betekenis |
Actief (voorbeeld) |
Passief (voorbeeld) |
|
Positief |
— |
tegenwoordige / toekomstige tijd |
normale betekenis |
yaf‘alu → yansuru (hij helpt) |
yuf‘alu → yunsaru (hij wordt geholpen) |
|
Negatief (lā) |
lā |
tegenwoordige / toekomstige tijd |
gewone ontkenning |
lā yaf‘alu → lā yansuru (hij helpt niet / zal niet helpen) |
lā yuf‘alu → lā yunsaru (hij wordt niet geholpen / zal niet geholpen worden) |
|
Nadrukkelijke ontkenning (lan) |
lan |
alleen toekomst |
sterke ontkenning |
lan yaf‘ala → lan yansura (hij zal nooit helpen) |
lan yuf‘ala → lan yunsara (hij zal nooit geholpen worden) |
|
Ontkenning + terug naar verleden (lam) |
lam |
verleden tijd |
ontkenning met lichte nadruk |
lam yaf‘al → lam yansur (hij heeft niet geholpen) |
lam yuf‘al → lam yunsar (hij is niet geholpen) |