1 Inleiding
De student leert in deze les wanneer tayammum is toegestaan, namelijk in situaties zonder water, ziekte, gevaar of tijdsdruk bij bepaalde gebeden. Hij leert hoe tayammum wordt uitgevoerd (twee streken: gezicht en armen), met welke materialen het mag (aardsoorten zoals grond, zand, steen), en wat tayammum ongeldig maakt (alles wat Wudu ongeldig maakt of het vinden van water). Daarnaast leert hij dat tayammum geldig is voor zowel verplichte als vrijwillige gebeden.
2 Excuses voor wie tayammum is toegestaan
- Iemand die op reis is en geen water kan vinden.
- Iemand die buiten de bewoonde omgeving woont en water pas op ongeveer 1500 meter afstand beschikbaar is.
- Iemand die water wel kan vinden, maar ziek is en bang is dat het gebruik ervan zijn ziekte zal verergeren.
- Iemand die in janābah‑toestand is en vreest dat als hij ghusl doet met water, de kou hem kan doden of ziek zal maken. In al deze gevallen kan men tayammum doen met het oppervlak van de aarde.
- Voor een gezond persoon in de nabijheid van een graflegging, wanneer de uitvoerder/imam van het gebed (janāzāh‑namāz) iemand anders is dan hijzelf, en hij vreest dat als hij Wudu gaat maken hij de namāz zal missen.
- Ook degene die aanwezig is bij één van de twee `ied‑namāz en vreest dat als hij Wudu gaat maken hij de salāh zal missen, doet tayammum.
- Iemand die voor Jumu’ah‑namāz in de gebedsplaats is en vreest dat als hij Wudu gaat maken hij de Jumu’ah‑namāz zal missen, mag geen tayammum doen. Integendeel, hij maakt Wudu, en als het hem niet lukt aan te sluiten bij de Jumu’ah‑namāz, dan bidt hij zohr (vier rakʿah).
- Evenzo, als de tijd krap is voor een tijdgebonden namāz zoals fajr, en iemand vreest dat als hij Wudu maakt de tijd zal verstrijken, doet hij geen tayammum. Integendeel, hij maakt Wudu, en als het hem niet lukt zijn tijdgebonden namāz tijdig te verrichten, haalt hij deze in als kazā (gemiste) namāz.
- Het wordt aanbevolen voor iemand die geen water kan vinden voor Wudu, maar hoopvol is vóór het einde van de tijdgebonden namāz water te kunnen vinden, zijn namāz uit te stellen tot het laatste deel van die namāz. Dan, als hij water vindt, doet hij Wudu en verricht de namāz; anders doet hij tayammum en bidt.
- Het is niet verplicht voor de reiziger om water te zoeken als hij niet geneigd is te geloven dat er water dicht bij hem in de buurt is. Maar als hij denkt dat er wel water in de buurt te vinden is, is het niet toegestaan voor hem om tayammum te doen totdat hij heeft gezocht naar water. Als zijn reisgenoot water heeft, verzoekt hij hem om water te geven voordat hij tayammum doet. Als zijn reisgenoot hem geen water geeft, dan doet hij tayammum en bidt.
3 De tayammum‑methode
Tayammum bestaat uit twee streken: één streek voor het gezicht en de tweede voor de armen tot aan de ellebogen. Tayammum voor hadath en janābah is hetzelfde in hun wijze. Intentie is verplicht in tayammum, maar aanbevolen in Wudu.
4 Waarmee kan tayammum gedaan worden
Volgens Imām Abū Ḥanīfah (raḍiyAllāhu ʿanhu) en zijn student Muḥammad al‑Shaybānī (raḍiyAllāhu ʿanhu) is tayammum toelaatbaar met iets dat behoort tot de categorie van de aarde, zoals grond, zand, steen, gips, kalk, antimonium en arsenicum. Abū Yūsuf (raḍiyAllāhu ʿanhu) zei: “Het is niet toegestaan, behalve met grond en zand in het bijzonder.” Tayammum is niet geldig tenzij met een schoon aarde‑oppervlak.
5 Ongeldig makers van tayammum
- Tayammum wordt ongeldig door alles wat Wudu ongeldig maakt.
- Het wordt ook ongeldig door het vinden van water, wanneer het gebruik ervan toegestaan is. Als een reiziger vergeet dat hij water bij zich heeft, vervolgens tayammum doet en gaat bidden, en daarna herinnert dat hij water bij zich heeft, hoeft hij de salāh niet te herhalen volgens Imām Abū Ḥanīfah en zijn student Muḥammad (raḍiyAllāhu ʿanhuma). Abū Yūsuf (raḍiyAllāhu ʿanhu) zei: “Hij herhaalt zijn gebed.”
- Iemand kan met zijn tayammum zowel de verplichte als de optionele gebeden verrichten.